บริหารกระแสเงินสดร้านอาหาร ไม่ให้เงินช็อตกลางเดือน
เจ้าของร้านหลายคนเคยเจอสถานการณ์ที่ร้านขายดี ลูกค้าเต็มทุกวัน แต่พอถึงวันจ่ายค่าเช่าหรือเงินเดือนพนักงาน เงินในบัญชีกลับไม่พอ นี่คือปัญหา กระแสเงินสด ซึ่งต่างจากกำไร ร้านอาจมีกำไรบนกระดาษ แต่ถ้าเงินเข้ากับเงินออกไม่ตรงจังหวะ ก็ขาดสภาพคล่องได้ บทความนี้เป็นแนวทางพื้นฐานที่ร้านเล็กเริ่มทำได้ทันที
กำไรกับเงินสดไม่ใช่เรื่องเดียวกัน
ตัวอย่างที่พบบ่อย ร้านซื้อวัตถุดิบล็อตใหญ่เพราะได้ราคาดี จ่ายเงินสดไปทันที 30,000 บาท แต่วัตถุดิบจะใช้หมดในสามสัปดาห์ หรือยอดขายผ่านแอปเดลิเวอรีที่เงินเข้าบัญชีช้ากว่าวันขายหลายวัน รายได้ถูกบันทึกแล้ว แต่เงินยังไม่เข้า ขณะที่ค่าใช้จ่ายรายวันต้องจ่ายต่อเนื่อง
ขั้นที่ 1 แยกเงินร้านออกจากเงินส่วนตัว
นี่คือพื้นฐานที่สุดและมักถูกมองข้าม ถ้าเงินร้านกับเงินใช้จ่ายส่วนตัวปนกัน จะไม่มีทางรู้ว่าร้านมีเงินเท่าไรจริง
- เปิดบัญชีธนาคารสำหรับร้านโดยเฉพาะ
- จ่ายเงินเดือนให้ตัวเองเป็นจำนวนคงที่ แทนการหยิบใช้ตามสะดวก
- เก็บใบเสร็จค่าใช้จ่ายทุกใบ
ขั้นที่ 2 ทำตารางเงินเข้าออกรายสัปดาห์
ไม่ต้องซับซ้อน ใช้สเปรดชีตง่าย ๆ ก็ได้ ตัวอย่าง (ตัวเลขสมมติ)
| รายการ | สัปดาห์ 1 | สัปดาห์ 2 | สัปดาห์ 3 | สัปดาห์ 4 |
|---|---|---|---|---|
| เงินเข้าจากการขาย | 70,000 | 65,000 | 68,000 | 72,000 |
| ค่าวัตถุดิบ | -28,000 | -25,000 | -27,000 | -28,000 |
| ค่าแรง | -10,000 | -10,000 | -10,000 | -30,000 |
| ค่าเช่า น้ำ ไฟ | -25,000 | 0 | -6,000 | 0 |
| คงเหลือสุทธิ | 7,000 | 30,000 | 25,000 | 14,000 |
การเห็นล่วงหน้าว่าสัปดาห์ไหนมีรายจ่ายก้อนใหญ่ ช่วยให้วางแผนได้ เช่น ไม่ซื้อของล็อตใหญ่ในสัปดาห์ที่ต้องจ่ายค่าเช่า
ขั้นที่ 3 วางเงินสำรองให้พอ
แนวทางที่ใช้กันทั่วไปคือมีเงินสำรองพอจ่ายค่าใช้จ่ายคงที่ (ค่าเช่า เงินเดือน ค่าน้ำไฟ) อย่างน้อย 1-3 เดือน ถ้ายังไม่มี ให้ตั้งเป้ากันเงินเข้าบัญชีสำรองเป็นสัดส่วนของยอดขายทุกสัปดาห์ เช่น 3-5% แล้วค่อยสะสม
เทคนิคลดความเสี่ยงเงินช็อต
- ต่อรองเครดิตกับซัพพลายเออร์ เช่น จ่ายทุก 7 หรือ 15 วัน แทนจ่ายสดทุกครั้ง
- ซื้อวัตถุดิบตามการใช้จริง ไม่ตุนของเกินจำเป็น เงินที่จมอยู่ในสต็อกคือเงินที่ใช้ไม่ได้
- ติดตามรอบการโอนเงินของแพลตฟอร์ม ที่ร้านใช้ ว่าเงินเข้าเมื่อไร
- ระวังการลงทุนก้อนใหญ่ เช่น ตกแต่งร้านใหม่ ในช่วงที่ยอดขายยังไม่นิ่ง
- วางแผนภาษี กันเงินไว้สำหรับภาษีตั้งแต่เนิ่น ๆ รายละเอียดควรปรึกษานักบัญชี
ให้ตัวเลขประจำวันชัดเจน
ข้อมูลที่แม่นยำคือจุดเริ่มต้นของการคุมเงินสด ใน F00d ร้านสามารถเปิดกะด้วยเงินทอนตั้งต้น บันทึกการนำเงินเข้าออกลิ้นชักพร้อมเหตุผล และปิดกะด้วยการนับเงินจริง จึงรู้ยอดเงินสดแต่ละวันชัดเจน รายงานยอดขายแยกตามช่องทางชำระเงินและส่งออก CSV ได้ นำไปใส่ตารางกระแสเงินสดหรือส่งให้นักบัญชีได้สะดวก
สรุป
การบริหารกระแสเงินสดไม่ต้องใช้ความรู้บัญชีขั้นสูง แยกบัญชีร้าน ทำตารางเงินเข้าออกรายสัปดาห์ สะสมเงินสำรอง และจัดจังหวะรายจ่ายก้อนใหญ่ เพียงเท่านี้ร้านก็ลดโอกาสเงินช็อตลงได้มาก และเจ้าของร้านนอนหลับสบายขึ้นในคืนก่อนวันจ่ายเงินเดือน
